Debaty sejmoweIX Kadencja

Odpowiedź na interpelację w sprawie współpracy Prokuratury z Zakładem Ubezpieczeń Społecznych i Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z Prokuraturą

   Szanowny Panie Marszałku! W związku z przekazaną przez pana marszałka przy piśmie z dnia 18 kwietnia 2002 r. znak: SPS-0202-1136/02 interpelacją pana posła Zygmunta Szymańskiego w sprawie współpracy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z Prokuraturą pozwolę sobie przedstawić co następuje:    Zgodnie z art. 70 ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa, jeżeli niezdolność ubezpieczonego do pracy uzasadniająca wypłatę zasiłku chorobowego lub świadczenia rehabilitacyjnego została spowodowana przez inną osobę w wyniku popełnienia przez nią umyślnego przestępstwa lub wykroczenia, Zakład Ubezpieczeń Społecznych lub inny płatnik zasiłków może dochodzić od sprawcy zwrotu wypłaconego zasiłku chorobowego lub świadczenia rehabilitacyjnego. Dowodem potwierdzającym zajście wymienionych okoliczności jest prawomocne orzeczenie sądu.    Od dnia 1 stycznia 1999 r. wszyscy ubezpieczeni zgłaszani są do ZUS imiennie, nie może się więc zdarzyć sytuacja, która zdarzyła się w sprawie opisanej przez pana posła Szymańskiego w roku 1998, w której nie można było ustalić ubezpieczonego uprawnionego do zasiłku, ponieważ jego pracodawca zgłaszał pracowników do ubezpieczenia bezimiennie.    Odpowiadając na szczegółowe pytania pana posła Szymańskiego, pragnę zauważyć co następuje: Przepis art. 70 ustawy z dnia 25 czerwca 1999 r. w jego obecnym brzmieniu wydaje się w pełni zabezpieczać możliwość odzyskania od sprawców absencji chorobowej poszkodowanych przez nich ubezpieczonych finansowanych przez ZUS zasiłków z ubezpieczenia chorobowego. Dalsze zaostrzenie tego przepisu, a w szczególności umieszczenie w ustawie chorobowej przepisów dotyczących odpowiedzialności sprawców przestępstw nie wydaje się ani uzasadnione, ani możliwe.    Należy podkreślić, że problem poruszony w omawianym art. 70 ustawy ma dla ograniczenia kosztów wypłacanych przez ZUS zasiłków z ubezpieczenia chorobowego charakter marginalny z uwagi na nieznaczną liczbę zasiłków chorobowych wypłacanych osobom poszkodowanym przez sprawców przestępstw - w stosunku do ogólnej liczby zasiłków finansowanych przez ZUS. Gdyby więc nawet ZUS mógł odzyskać wszystkie kwoty wypłaconych ofiarom przestępstw zasiłków chorobowych od sprawców tych przestępstw (co przecież w większości przypadków nie jest możliwe), to i tak wpływy z tytułu tych zwrotów nie miałyby znaczącego wpływu na sytuację finansową ZUS.    Jeżeli chodzi o wysokość alimentów ustalanych przez sądy, to pragnę poinformować, że zgodnie z art. 135 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego zakres świadczeń alimentacyjnych zależy od usprawiedliwionych potrzeb uprawnionego oraz od majątkowych i zarobkowych możliwości zobowiązanego. Tak więc sądy z mocy ustawy zobowiązane są do uwzględniania możliwości zarobkowych zobowiązanego przy ustalaniu wysokości obciążeń alimentacyjnych.    Jeżeli chodzi o problem wyłudzania zasiłków chorobowych przez osoby zdolne do pracy, to pragnę poinformować, że w ustawie z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa zawarte są rozwiązania mające przeciwdziałać takim praktykom, a w szczególności:    - zgodnie z art. 17 ustawy płatnik zasiłku ma prawo skontrolować, czy osoba pobierająca zasiłek wykorzystuje zwolnienie lekarskie zgodnie z celem tego zwolnienia - jeżeli nie, traci prawo do zasiłku za cały okres tego zwolnienia,    - zgodnie z art. 59 ustawy lekarz orzecznik ZUS jest uprawniony do skontrolowania stanu zdrowia osoby, która uzyskała zwolnienie lekarskie od pracy; jeżeli osoba badana okaże się zdolna do pracy, traci prawo do zasiłku chorobowego za cały okres zwolnienia lekarskiego po dacie badania przez lekarza orzecznika.    Powyższe przepisy przyczyniły się do ograniczenia wydatków ZUS na zasiłki chorobowe:    - w roku 2001 skontrolowano 291,1 tys. zaświadczeń lekarskich, zakwestionowano 44,4 tys. zaświadczeń, a kwota wstrzymanych zasiłków wyniosła 7039,6 tys. zł,    - w I kwartale 2002 r. skontrolowano 81,2 tys. zaświadczeń lekarskich, zakwestionowano 1,8 tys. zaświadczeń, a kwota wstrzymanych zasiłków wyniosła 1739 tys. zł.    Akcja kontrolowania prawidłowości wystawiania zaświadczeń lekarskich od pracy będzie przez ZUS kontynuowana.    Z poważaniem    Podsekretarz stanu    Krzysztof Pater    Warszawa, dnia 29 kwietnia 2002 r.