Debaty sejmoweIX Kadencja

Odpowiedź na interpelację w sprawie urzędowych formularzy w postępowaniu cywilnym

   Szanowny Panie Marszałku! Przedkładam uprzejmie odpowiedź na interpelację posła Jerzego Feliksa Budnika w sprawie urzędowych formularzy w postępowaniu cywilnym.    Ustawą z dnia 24 maja 2000 r. o zmianie ustawy Kodeks postępowania cywilnego, ustawy o zastawie rejestrowym i rejestrze zastawów, ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych oraz ustawy o komornikach sądowych i egzekucji (DzU nr 48, poz. 554) dokonano bardzo istotnej nowelizacji przepisów procedury cywilnej. Zmianom wprowadzonym tą nowelą przyświecał cel przyśpieszenia postępowania w niektórych kategoriach spraw cywilnych, środków odwoławczych oraz przepisów dotyczących postępowania dowodowego. Wprowadzony został również począwszy od dnia 1 października 2000 r. obowiązek składania pewnych kategorii pism procesowych na urzędowych formularzach. Wzory formularzy urzędowych określono w rozporządzeniu ministra sprawiedliwości z dnia 20 września 2000 r. w sprawie określenia wzorów i sposobu udostępniania stronom urzędowych formularzy pism procesowych w postępowaniu cywilnym (DzU nr 81, poz. 911).    Wzory te zawierają szczegółowe pouczenia, dotyczące obowiązku zastosowania formularza, sposobu jego wypełnienia oraz pouczenia dotyczące innych zagadnień (m.in. możliwości złożenia wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, formy i sposobu zgłoszenia wniosków dowodowych itp.).    Wbrew zarzutom zawartym w interpelacji, sugerującym przygotowanie wzorów formularzy przez osoby niekompetentne, wyjaśniam, iż zostały one opracowane przez zespół składający się z sędziów praktyków wszystkich szczebli włącznie z Sądem Najwyższym oraz przedstawicieli korporacji adwokatów i radców prawnych. Przewodniczył zespołowi pan Marek Sadowski, były sędzia Sądu Najwyższego, obecnie dyrektor Departamentu Legislacyjno-Prawnego w Ministerstwie Sprawiedliwości.    Ministerstwo zdaje sobie sprawę, iż stosowanie przepisów regulujących postępowanie uproszczone, a także stosowanie przepisów rozporządzenia dotyczącego formularzy urzędowych, jak w przypadku każdej nowej instytucji powoduje problemy.    Urzędowe formularze obowiązują w postępowaniu cywilnym niecały rok. W tym czasie wprowadzenie ich nie spotkało się wyłącznie z krytyczną oceną, są bowiem także opinie przyznające pozytywną ich rolę, w szczególności w odniesieniu do tzw. sporów konsumenckich.    Od chwili wejścia w życie odnośnych przepisów bardzo wnikliwie gromadzone są i analizowane wszystkie uwagi, które dotyczą aspektów praktycznego funkcjonowania instytucji postępowania uproszczonego. W programie pracy Ministerstwa Sprawiedliwości na rok 2001 znajdują się zagadnienia związane z dokonaniem analizy i oceny funkcjonowania tych norm w systemie prawa procesowego cywilnego oraz rozważenie (stosownie do poczynionych ustaleń) potrzeby dokonania nowelizacji tych przepisów. Powyższe prace wymagają jednak zebrania odpowiedniego materiału badawczego, co z kolei nie jest możliwe przez dotychczasowy dosyć krótki okres obowiązywania tych przepisów. Działania Ministerstwa Sprawiedliwości zmierzają do wypracowania jednolitej wykładni przepisów w zakresie postępowania uproszczonego i mają na celu także skonsolidowanie dyskusji w tym przedmiocie, która toczy się w kręgu prawników i teoretyków prawa.    Z poważaniem    Sekretarz stanu    Janusz Niedziela    Warszawa, dnia 17 sierpnia 2001 r.