Debaty sejmoweIX Kadencja

Odpowiedź na interpelację w sprawie niedoszacowania subwencji oświatowej na 2001 r. na przykładzie Chełma w woj. lubelskim

   Szanowny Panie Marszałku! Odpowiadając na interpelację pana posła Zbigniewa Janowskiego z dnia 13 lutego br. w sprawie niedoszacowania części oświatowej subwencji ogólnej na 2001 r. na przykładzie miasta Chełma, uprzejmie informuję:    Wzorem roku ubiegłego Ministerstwo Edukacji Narodowej przekazało do wszystkich jednostek samorządu terytorialnego materiały dotyczące uściślenia zakresu zadań oświatowych prowadzonych przez te jednostki, a zatem adekwatnego do zadań naliczania i weryfikacji należnych na 2001 r. kwot części oświatowej subwencji ogólnej.    Wstępne kwoty części oświatowej subwencji ogólnej dla poszczególnych jednostek samorządu terytorialnego naliczone zostały na podstawie projektu rozporządzenia ministra edukacji narodowej w sprawie zasad podziału części oświatowej subwencji ogólnej dla jednostek samorządu terytorialnego oraz na podstawie danych statystycznych GUS za rok szkolny 1999/2000. Natomiast ostateczne kwoty części oświatowej subwencji ogólnej dla jednostek samorządu terytorialnego określone zostaną w ciągu 14 dni od opublikowania ustawy budżetowej na 2001 r., na podstawie otrzymanych z centrali GUS danych statystycznych na rok szkolny 2000/2001 oraz na podstawie rozporządzenia ministra edukacji narodowej z dnia 29 grudnia 2000 r. w sprawie zasad podziału części oświatowej subwencji ogólnej dla jednostek samorządu terytorialnego (DzU nr 122, z późn. zm. z dnia 22 marca 2001 r. skierowanymi do publikacji).    Projekt powyższego rozporządzenia wraz z algorytmem podziału części oświatowej subwencji ogólnej dla jednostek samorządu terytorialnego na 2001 r. był prezentowany członkom Zespołu ds. Edukacji i Kultury Komisji Wspólnej Rządu i Samorządu Terytorialnego na posiedzeniu w dniu 26 września br. i uzyskał pozytywną akceptację.    O wysokości przyznanej ostatecznej kwoty części oświatowej subwencji ogólnej na 2001 r. jednostki samorządu terytorialnego poinformowane zostaną przez ministra finansów.    Wprowadzenie zasady ˝pieniądz idzie za uczniem˝ powoduje, że część szkolna subwencji oświatowej jest naliczana wyłącznie na podstawie liczby uczniów uczęszczających do szkół prowadzonych bądź dotowanych przez daną jst. Zasada ta jest wprowadzona przez konsekwentne stosowanie pojęcia ˝ucznia przeliczeniowego˝. Oznacza to przyjęcie zróżnicowanych wag dla wybranych grup uczniów i wybranych typów szkół w celu określenia uzasadnionych zwiększonych potrzeb oświatowych. Kwota subwencji na ucznia przeliczeniowego stanowi finansowy standard A podziału subwencji i jest swoistym, kalkulacyjnym bonem edukacyjnym na ucznia.    Uprzejmie pana marszałka informuję, że łączna kwota części oświatowej subwencji ogólnej dla jednostek samorządu terytorialnego, przyjęta po głosowaniu Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej w dniu 2 marca br. nad projektem ustawy budżetowej na 2001 r., wynosi 21 383 000 tys. zł., tj. o 10,9% więcej niż w 2000 r.    Dla każdej jst naliczana jest część bazowa subwencji (część A), część uzupełniająca subwencji (część B), tworzące razem część szkolną (część A+B), oraz część na zadania pozaszkolne (część C). Dolne i górne progi wzrostu stosuje się oddzielnie do części szkolnej i części pozaszkolnej. Dla każdej części subwencji obliczana jest liczba uczniów (ewentualnie korzystających) przeliczeniowych i mnożona jest przez finansowy standard (˝A˝) podziału subwencji. Dla części bazowej subwencji obliczana jest liczba uczniów statystycznych poprzez zastosowanie następujących wag dla uczniów fizycznych: Szkoły publiczne niepubliczne dla młodzieży 1 1 dla dorosłych 0,7 0,35    Część uzupełniająca subwencji oświatowej stanowi miarę zadań szkolnych realizowanych przez daną jst. Opiera się na systemie 20 wag dla grup uczniów stanowiących dodatkowe obciążenie dydaktyczne i opiekuńcze dla szkół. Każda z wag stosowana jest do liczby uczniów statystycznych zgodnie z powyższą tabelą. Wagi stosowane są addytywnie, to znaczy jeżeli jakiś uczeń należy do więcej niż jednej z poniższych kategorii, liczony jest oddzielnie w każdej z nich. Na przykład na ucznia publicznej szkoły zawodowej na wsi dana jst w 2000 r. otrzymała 1+0,33+0,15=1,48 finansowego standardu podziału subwencji. Na ucznia analogicznej szkoły niepublicznej jst otrzymała 1,48 finansowego standardu subwencji.    Ustalanie wysokości standardu ˝A˝    Łączna liczba uczniów przeliczeniowych we wszystkich jst w całym kraju powstaje przez zsumowanie. Dzieląc kwotę subwencji oświatowej, określonej w ustawie budżetowej na 2001 r. przez tę liczbę, otrzymujemy finansowy standard podziału subwencji (oznaczany przy pomocy symbolu A). W 2000 r. A wynosiło 1 932,97 zł. Natomiast standard A 2001 r. znany będzie po podpisaniu ustawy budżetowej. Na chwilę obecną na podstawie projektu ww. ustawy powyższy standard wynosi około 2 120 zł. Każda jst powinna otrzymać subwencję w wysokości SO=Uprzel*A, co wyraża zasadę pieniądz idzie za uczniem.    Realizacja tej zasady jest ograniczona przez dolne i górne progi, określające dla każdej jst, w jakim zakresie subwencja na ucznia może się różnić od subwencji na ucznia w 2000 r. W 2001 r. progi te wynosić będą 104% i 112%. Dla zadań pozaszkolnych używane są oddzielne progi. W 2000 r. progi te wynosiły 101% i 112%, stosowane do całości naliczonej subwencji, nie na ucznia.    Odnosząc się do problemu skutków wprowadzenia znowelizowanej ustawy Karta nauczyciela, informuję pana marszałka, że w dniu 20 września 2000 r. Komisja Wspólna Rządu i Samorządu Terytorialnego uchwaliła stanowisko, w którym określono wysokość kwoty niezbędnej na podwyżki wynagrodzeń dla nauczycieli oraz działania rządu w 2000 r. i następnym. Niektóre z tych działań wymagały zmiany przeznaczenia rezerw celowych i (w formie dotacji) przekazania środków finansowych dla jednostek samorządu terytorialnego. Wiązało się to z uzyskaniem zgody sejmowej Komisji Finansów Publicznych.    Wyliczona przez Ministerstwo Edukacji Narodowej kwota niezbędna na sfinansowanie wdrożenia podwyżek płac dla nauczycieli (nie licząc środków finansowych na ten cel ujętych w części oświatowej subwencji ogólnej na 2000 r.) wynosiła po korektach 1 286 449 tys. zł.    Według stanu na dzień 31 grudnia 2000 r. uruchomiona została (w formie dotacji i subwencji) łączna kwota 708 286 tys. zł, która pozwoliła na przekazanie środków 2 748 jednostkom, w tym na pełne sfinansowanie skutków wdrożenia ustawy Karta nauczyciela dla 1 903 jednostek samorządu terytorialnego. Do przekazania pozostaje więc jeszcze 578 203 tys. zł.    Zgodnie ze stanowiskiem Komisji Wspólnej Rządu i Samorządu Terytorialnego, wyrażonym na posiedzeniu w dniu 15 listopada 2000 r., wszystkie jednostki samorządu terytorialnego, które nie otrzymały z budżetu państwa środków niezbędnych na sfinansowanie skutków nowelizacji ustawy Karta nauczyciela w pełnej wysokości, zostały powiadomione o wielkości środków pozostałych jeszcze do przekazania (tj. o wielkości wyliczonej przez Ministerstwo Edukacji Narodowej kwoty na sfinansowanie wdrożenia podwyżek płac dla nauczycieli po pomniejszeniu o środki na ten cel ujęte w części oświatowej subwencji ogólnej na 2000 r. i środki już przekazane z budżetu państwa) oraz o sposobie rozwiązania powstałego problemu.    Uprzejmie pana marszałka informuję, że pismem z dnia 30 listopada 2000 r. Nr ST3-440-473/2000 Ministerstwo Finansów powiadomiło te jednostki samorządu terytorialnego, które miały otrzymać pozostałą należność z tytułu wdrożenia podwyżek płac dla nauczycieli w 2001 r. W pismach adresowanych do zarządu danej jednostki samorządu terytorialnego określono kwotę należną do pełnego sfinansowania skutków podwyżek płac dla nauczycieli oraz kwotę pozostałą jeszcze do zapłaty w 2001 r., informując jednocześnie, że zwrot należnych środków nastąpi z budżetu państwa w 2001 r. na zasadach określonych w przyjętym w dniu 20 września 2000 r. stanowisku Komisji Wspólnej Rządu i Samorządu Terytorialnego.    W projekcie ustawy budżetowej utworzona została z przeznaczeniem na ten cel rezerwa nr 61 - dotacje dla jednostek samorządu terytorialnego na realizację zadań oświaty i wychowania - 754 633 tys. zł; środki zostaną przeznaczone na sfinansowanie niezrealizowanych zobowiązań w 2000 r. w zakresie wdrażania nowego systemu wynagradzania nauczycieli, zgodnie z ustawą Karta nauczyciela. Dotacje te przekazane zostaną nie później niż w ciągu dwóch miesiący od daty opublikowania ustawy budżetowej na 2001 r.    W dniu 5 marca br. pismem Nr ST3-4802/113/2001 minister finansów poinformował jednostki samorządu terytorialnego, w tym miasta Chełm, o trybie i terminie pozostałych do przekazania w 2001 r. środków na sfinansowanie skutków wdrożenia w 2000 r. zmian zasad wynagradzania nauczycieli w wyniku nowelizacji ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. Karta nauczyciela. W piśmie tym poinformowano jednostki samorządu terytorialnego o kwotach, które pozostały jeszcze do przekazania, oraz że przy ustalaniu dotacji dla jednostek samorządu terytorialnego nie będą uwzględniane dodatkowe wpływy uzyskane z tytułu likwidacji ulg i zwolnień ustawowych w podatku od nieruchomości oraz o tym, że zasady i tryb udzielania dotacji, w tym odsetek od kwot nieprzekazanych w ustawowym terminie, określi rozporządzenie ministra edukacji narodowej.    Równocześnie, dostrzegając problem znacznego niedofinansowania niektórych jednostek samorządu terytorialnego, uprzejmie informuję pana marszałka, że w ramach 1% rezerwy subwencji oświatowej rozpatrywane będą wnioski poszczególnych jednostek samorządu terytorialnego i przedstawiane na posiedzeniach Zespołu ds. Edukacji i Kultury Komisji Wspólnej Rządu i Samorządu Terytorialnego do akceptacji. O wyniku powyższych analiz poszczególne jednostki będą informowane przez Ministerstwo Edukacji Narodowej. Następnie minister finansów poinformuje o kwocie zwiększenia lub zmniejszenia części oświatowej subwencji ogólnej.    Z wyrazami szacunku    Podsekretarz stanu    Lech Sprawka    Warszawa, dnia 27 marca 2001 r.