Debaty sejmoweIX Kadencja

Odpowiedź na interpelację w sprawie systemu pobierania i rozliczania zaliczek na podatek dochodowy od przedsiębiorstw ciepłowniczych o sezonowym cyklu produkcji

   W nawiązaniu do pisma, znak SPS-0202-461/98, z dnia 9 kwietnia br. przesyłającego interpelację posła Zbigniewa Janasa w sprawie systemu pobierania i rozliczania zaliczek na podatek dochodowy od osób prawnych płacony przez przedsiębiorstwa o sezonowym cyklu produkcji oraz obniżania kosztów działania zakładów energetyki cieplnej uprzejmie informuję, co następuje.    Na wstępie pragnę zauważyć, iż - moim zdaniem - obecnie funkcjonujący system ustalania wysokości zobowiązań podatkowych z tytułu podatku dochodowego, oparty na przepisach ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (DzU z 1993 nr 106, poz. 482 ze zm.), stwarza szczególnie korzystne możliwości podatnikom, których przedmiot działalności charakteryzuje się sezonowym cyklem produkcji. Jest to stwierdzenie przeciwne do tego, które wynika z treści zapytania pana posła Z. Janasa, sformułowanego w jego interpelacji, a zatem uzasadniam je poniżej.    Otóż wyżej wymieniona ustawa pozwala podatnikom na dokonanie wyboru okresu, w jakim będzie się zawierał ich rok podatkowy. Wybór ten może podlegać zmianom już w trakcie funkcjonowania podatnika (z pewnymi ograniczeniami, które istotne są dla samej techniki dokonania takiej zmiany, nie zaś dla możliwości jej dokonania). Właściwe w tym przedmiocie przepisy zawiera art. 8 powołanej wyżej ustawy.    Przytaczam ten przepis, bowiem ma on dla danej sprawy zasadnicze znaczenie. Otóż zaprezentowany w załączniku do interpelacji pana posła przykład oparto o okres trwania roku podatkowego zamykający się w granicach roku kalendarzowego. Jednak to właśnie specyfika działalności przedsiębiorstwa, którego dane wykorzystano w tym przekładzie, powoduje, iż ten właśnie okres należy uznać, obiektywnie rzecz biorąc, za wyjątkowo niekorzystny z punktu widzenia zastosowanego kryterium, tj. minimalizacji wysokości zobowiązań podatkowych z tytułu zaliczek na podatek dochodowy.    Słusznie autorzy przedmiotowej analizy i pan poseł powołują się na specyfikę tego rodzaju działalności, jaką reprezentuje przedsiębiorstwo, którego dane wykorzystano w tym przykładzie. Charakteryzuje ją pewien cykl osiągania dochodów oraz strat na przestrzeni roku, który jest zapewne zdeterminowany szeregiem czynników, w dużej mierze niezależnych od przedsiębiorstwa. Nie jest natomiast czynnikiem niezależnym od takiego podatnika okres trwania roku podatkowego - a jest to w sytuacji, o której mowa, rzecz podstawowa.    Przedsiębiorstwa charakteryzujące się podobnym, jak zaprezentowany w przykładzie, cyklem zmian w poziomie dochodowości winny w pierwszym rzędzie rozważyć taką ewentualność.    Jakie możliwości kryją się za tego rodzaju zabiegiem obrazuje symulacja oparta na tych samych wielkościach liczbowych, które zawiera przedłożona przez pana posła analiza, lecz sporządzona przy założeniu, iż rok podatkowy zamyka się w innym okresie aniżeli rok podatkowy, dostosowanym lepiej do sytuacji danego podatnika. Pozwalam ją sobie przesłać w załączeniu.*) Wyniki tej symulacji wskazują na to, iż obowiązek zapłaty zaliczki na podatek dochodowy wystąpi dopiero w ostatnim miesiącu roku podatkowego. Tego rodzaju sytuację należy więc uznać - z punktu widzenia przyjętego kryterium - za wyjątkowo korzystną dla podatnika.    Zwracam jeszcze raz uwagę, że taka zmiana leży w zakresie możliwości samego podatnika i to niezależnie od branży, w której funkcjonuje. Obie te okoliczności są zaś raczej dowodem na to, iż zasada równości (jakkolwiek by ją rozumieć) nie jest w obecnie funkcjonującym systemie naruszana.    Powyższe ustalenia nie pozwalają również na stwierdzenie, aby obecnie funkcjonujący system pobierania zaliczek na podatek dochodowy miałby być szczególnie niekorzystny dla zakładów energetyki cieplnej, a tym bardziej nie można podzielić poglądu jakoby był on niesprawiedliwy. Pragnę jednak poinformować, że w trwających już pracach nad nowelizacją ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (DzU z 1993 r. nr 106, poz. 482 ze zm.) przewiduje się stworzenie nowych możliwości dokonywania przez podatników rozliczeń w zaliczkach na podatek dochodowy, przy zapewnieniu wyboru także dotychczasowych zasad. Trudno powiedzieć, że tym podatnikom, których charakteryzuje sezonowy cykl działalności, dadzą one osiągnąć jeszcze korzystniejsze wyniki niż te, które wynikają z załączonej do niniejszego pisma analizy. Jednak dla szeregu podatników, w tym także tych, którzy z jakichś względów chcą, aby ich rok podatkowy zamykał się w określonych granicach np. roku kalendarzowego, nowe uregulowania z całą pewnością pozwolą na korzystniejszy rozkład płatności zaliczek aniżeli ten, który prezentowała analiza uzasadniająca wnioski zawarte w interpelacji.    Podsekretarz stanu    Jan Rudowski    Warszawa, dnia 28 kwietnia 1998 r.